Waterbesparende kraan: perlator aanbrengen

Een waterbesparende kraan is een simpele hack voor je huishouden die je waterrekening direct lager maakt. Je gooit minder water door de afvoer en je boiler hoeft minder hard te werken.

Dat scheelt direct in je energieverbruik, vooral als je een warmtepomp of zonneboiler hebt. Het goede nieuws?

Je kunt dit vaak zelf fixen zonder een loodgieter in te schakelen. De oplossing heet een perlator, ook wel een doorstroombeperker genoemd. Het is een klein onderdeeltje dat je in de uitloop van je kraan draait. In dit artikel leg ik je precies uit wat het is, hoe het werkt en hoe je het zelf plaatst.

Wat is een perlator en waarom is het slim?

Een perlator is een klein, schroefbaar mondstuk dat je op de uitloop van je kraan bevestigt.

Het mengt lucht met het waterstraaltje. Hierdoor voelt de waterdruk hetzelfde, maar gebruik je veel minder water per minuut.

In plaats van een volle straal krijg je een luchtige, zachte straal die je handen of vaat net zo goed schoonspoelt. Het is een van de goedkoopste manieren om te besparen op water en energie. Waarom is dit belangrijk in de context van verduurzamen? Omdat water verwarmen energie kost.

Als je een warmtepomp hebt, is het extra slim om je warmwaterverbruik te beperken.

Een warmtepomp is efficiënter bij lage temperaturen, maar je wilt niet dat deze overuren maakt voor een simpele handwas. Een perlator verlaagt je totale waterverbruik en daarmee je energievraag. Dat past perfect in een huis dat je isolateert en van zonnepanelen voorziet.

Veel moderne huizen hebben al een waterbesparende kraan, maar oudere kranen vaak niet. Zelfs bij een nieuwe kraan kan het geen kwaad om de perlator te checken.

Sommige fabrikanten leveren standaard een doorspoelbare variant, maar die zijn vaak nog steeds te gulzig met water.

Een speciale waterbesparende perlator is vaak goedkoper en effectiever.

Hoe werkt een perlator en welke varianten zijn er?

De werking is simpel. De perlator heeft een fijn gaasje en een luchtinlaat.

Het water stroomt door het gaasje en zuigt lucht aan via de luchtinlaat. Die lucht mengt zich met het water en maakt de straal voller, terwijl de hoeveelheid water daalt. Je merkt amper verschil in gebruik, maar je watermeter draalt een stuk langzamer.

Dit scheelt al snel 30% tot 50% op je waterverbruik bij de keuken of badkamer. Er zijn verschillende soorten perlatoren.

De meest gangbare zijn de standaard waterbesparende perlatoren met een doorstroom van 5 tot 6 liter per minuut.

Dat is voor een keukenkraan vaak prima. Voor een badkamerkraan kun je kiezen voor een iets hogere doorstroom, bijvoorbeeld 8 liter per minuut, als je vaak je haar wilt uitspoelen. Er zijn ook perlatoren met een eco-stand of een knop om de straal tijdelijk harder te maken. Handig als je een emmer wilt vullen.

De prijzen variëren. Een simpele waterbesparende perlator koop je al voor €3 tot €5.

Een perlator is een van de goedkoopste manieren om te besparen op water en energie.

Een luxere variant met een draaibare kop of een tijdelijke boost-functie kost tussen de €8 en €15. Als je een specifieke maat nodig hebt, bijvoorbeeld voor een oude kraan, kan het iets duurder zijn. Let op: de meeste kranen hebben een standaarddraad van 22 mm, maar er zijn ook kleinere (18 mm) of grotere maten.

Een setje met verschillende maten is vaak handig. Het is slim om te kijken naar de kwaliteit van de perlator.

Goedkopere modellen kunnen na verloop van tijd verstopt raken, vooral als je hard water hebt. Kies voor een roestvrijstalen of kunststof variant met een goede filter. Merken als Neoperl, Honeywell en Plumbition zijn bekend en leveren betrouwbare producten. Voor een gemiddeld huishouden is een perlator van €5 tot €10 voldoende, zeker in combinatie met een zuinige douchekop voor in de badkamer.

Zelf een perlator aanbrengen: stap-voor-stap

Zelf een perlator plaatsen is makkelijk en duurt vaak niet langer dan 5 minuten. Je hebt alleen een paar basisgereedschappen nodig.

1. Zet de kraan uit en droog de uitloop goed af. Zo voorkom je dat je straks water in de draad krijgt.
2. Draai de oude perlator (als die er zit) los met de hand. Als hij vastzit, gebruik dan een doekje en een tang, maar draai niet te strak.
3. Controleer de draadmaat. De meeste kranen hebben een standaarddraad van 22 mm. Als je twijfelt, meet het dan op of koop een setje met verschillende maten.
4. Draai de nieuwe perlator erop. Hand vastdraaien is vaak genoeg. Gebruik eventueel een beetje teflon tape (witte slangtape) om lekken te voorkomen, maar dat is meestal niet nodig.
5. Test de kraan. Zet de kraan open en controleer of de straal gelijkmatig is en niet spettert. Als het spettert, draai dan iets strakker of check of de perlator goed recht zit.

Een doekje om de kraan vast te houden, en eventueel een tang (maar niet te strak!). Net als bij een waterbesparend toilet instellen, is dit een kleine ingreep met direct resultaat. Als je kraan al waterbesparend is, hoef je alleen de perlator te vervangen door een nog zuinigere variant. Als je kraan nog geen perlator heeft, kun je er een opdraaien. Volg deze stappen:

Als je een keukenkraan met een uittrekbare sproeikop hebt, let dan op dat je een perlator kiest die daarop past.

Sommige perlatoren zijn geschikt voor both vaste en uittrekbare kranen. Voor een badkamerkraan kun je een iets grotere perlator nemen, maar zorg dat de diameter niet te groot is anders past hij niet. Tip: Als je een warmtepomp hebt, kun je overwegen om een thermostaatkraan te combineren met een perlator.

Een thermostaatkraan houdt de watertemperatuur constant, zodat je minder water verspilt met bijstellen. Dat verlaagt je energieverbruik nog verder.

Praktische tips voor maximaal effect

Een perlator alleen is al een stap vooruit, maar combineer het met andere slimme besparingen.

Zet je kraan niet te heet. Met een perlator verbruik je minder warm water, maar je kunt nog steeds energie verspillen door het water te warm te zetten. Een temperatuur van 40°C is vaak genoeg voor handen wassen. Als je een boiler of warmtepomp hebt, check dan de ingestelde temperatuur.

Check ook je andere kranen. Een perlator op de badkamerkraan en de douche levert vaak nog meer besparing op.

Een waterbesparende douchekop (met een doorstroom van 6-9 liter per minuut) kan tot 50% water besparen.

• Kies een perlator die past bij je kraan. Meet de diameter van de uitloop.
• Gebruik een setje perlatoren als je meerdere kranen wilt aanpassen.
• Combineer met een waterbesparende douchekop voor extra effect.
• Check je waterrekening na een maand om het verschil te zien.
• Als je hard water hebt, kies dan een perlator met een filter die je makkelijk kunt schoonmaken.

Combineer dat met een kortere douche en je merkt het direct op je energierekening. Zonnepanelen leveren stroom, maar besparen op warmwaterverbruik maakt je systeem nog efficiënter. Denk ook aan lekkages.

Een klein lek in je kraan of leiding kan je besparing tenietdoen. Controleer regelmatig of er nergens water drupt.

Een druppel per seconde verspilt jaarlijks duizenden liters water en energie. Als je een warmtepomp hebt, is het extra belangrijk om lekkages snel te repareren, want die pompen zijn gevoelig voor schommelingen in waterdruk. Als je je huis verduurzaamt, past een perlator naadloos in je aanpak.

Het is een kleine investering die je snel terugverdient, vooral als je combineert met isolatie, zonnepanelen en een warmtepomp.

Het helpt je om je energieverbruik laag te houden en je ecologische voetafdruk te verkleinen. En het is een simpele klus die je zelf kunt doen zonder ingewikkelde gereedschappen.

Kiezen en onderhouden: wat je moet weten

Bij het kopen van een perlator let je op drie dingen: de draadmaat, de doorstroomhoeveelheid en het materiaal.

De draadmaat moet passen bij je kraan. De meeste kranen hebben 22 mm, maar oude kranen kunnen 18 mm hebben.

De doorstroomhoeveelheid kies je op basis van gebruik. Voor de keuken is 5-6 liter per minuut ideaal, voor de badkamer 6-8 liter. Materiaal: roestvrij staal gaat langer mee dan plastic, maar kunststof is goedkoper en vaak prima voor huishoudelijk gebruik. Prijsindicaties: Een basismodel van Neoperl of Honeywell kost €4 tot €8.

Een luxe variant met draaibare kop of boost-knop kost €10 tot €15.

Een setje van drie perlatoren in verschillende maten kost vaak €10 tot €15. Bij bouwmarkten of online shops kun je ze makkelijk vinden. Kies een merk dat bekend staat om duurzaamheid, zodat je niet elk jaar hoeft te vervangen.

Onderhoud is simpel. Schroef de perlator eens per half jaar los en spoel hem schoon onder de kraan.

Als je hard water hebt, kun je hem een nacht in azijn laten weken om kalk te verwijderen.

Doe dit niet te vaak, want azijn kan het materiaal aantasten. Regelmatig schoonmaken voorkomt verstoppingen en zorgt voor een constante waterdruk. Als je twijfelt over welke perlator te kopen, begin dan met een setje.

Zo kun je verschillende maten uitproberen en kiezen wat het beste werkt. Combineer dit met andere besparingen, zoals het isoleren van leidingen of het plaatsen van een boiler met zonneboiler. Elke stap telt. Met een perlator bespaar je water, energie en geld, en dat is precies wat je wilt als je je huis verduurzaamt.